Aslanapa Kureyşler Barajı ve Doğa Alanı Gezi Rehberi: Sular Altındaki Köy, Yalnız Minare ve Balıkçılık

Aslanapa Kureyşler Barajı, Kütahya'nın Aslanapa ilçesine 8 kilometre uzaklıktaki Kureyşler Köyü'nde yer alan, 25,7 milyon metreküp su kapasiteli modern bir baraj gölüdür. Sular altında kalan eski köy yerleşiminden yükselen ikonik yalnız minaresi, sazan balıkçılığı ve sakin göl kıyısı manzaralarıyla bölgenin dikkat çeken tabiat rotalarındandır.

Kütahya Ovası'ndan güneye, Çavdarhisar ve Altıntaş düzlüklerine doğru uzanan verimli tarım topraklarının merkezinde yer alan Aslanapa ilçesi; geleneksel tahıl ambarı kimliğinin yanı sıra son yıllarda inşa edilen modern su yapılarıyla da dikkat çekmektedir. Aslanapa ilçe merkezine yaklaşık 8 kilometre mesafede konumlanan Kureyşler Barajı ve Baraj Gölü, hem suladığı on binlerce dekarlık tarım arazisiyle ilçe kırsalına hayat veren hem de sular altında kalan eski yerleşimden geriye kalan 'yalnız minare' silüetiyle sıra dışı bir görsel peyzaj sunan önemli bir tabiat noktasıdır.

Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü 3. Bölge Müdürlüğü tarafından inşa edilen baraj; 25,7 milyon metreküplük devasa su depolama rezervuarı, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın düzenli balıklandırma projeleriyle zenginleşen sazan popülasyonu, çadır kampına elverişli dingin kıyı şeridi ve su tutma sürecinde yürütülen kurtarma kazılarıyla Kütahya'nın en özgün gezi rotalarından biri haline gelmiştir. Bölgeyi ziyaret edenler; bozkırın ortasında beliren masmavi göl aynasını, Halfeti'yi andıran su üstü mimari kalıntısını ve etrafı çevreleyen tarımsal bereketi bir arada tecrübe etme fırsatı bulmaktadır.

Bu kapsamlı gezi ve rekreasyon rehberinde; Kureyşler Barajı'nın hidrolojik mühendislik özellikleri, sular altında kalan tarihi Kureyşler yerleşiminin geçmişi, göl ortasındaki minarenin dramatik öyküsü, sportif olta balıkçılığı olanakları, kamp kuralları ve ulaşım güzergâhları resmi kaynaklar doğrultusunda ayrıntılı biçimde ele alınmaktadır.

Kureyşler Barajı'nın Hidrolojik Yapısı ve Tarımsal Önemi

Aslanapa Ovası'nın kurak yaz aylarında modern borulu sulama imkânlarıyla buluşturulması ve taban suyunun korunması amacıyla projelendirilen Kureyşler Barajı, bölgenin en kritik taşkın koruma ve sulama yatırımları arasında yer alır. Kureyşler Deresi ile mevsimsel yan kollardan beslenen rezervuar, teknik parametreleriyle Batı Anadolu'nun dikkat çekici kaya dolgu barajları arasındadır:

• Gövde Tipi: Kil çekirdekli kaya dolgu tipi gövde yapısı.
• Gövde Yüksekliği: Temelden 44,50 metre (talvegden 39,50 metre) yükseklik.
• Toplam Gövde Hacmi: Yaklaşık 1 milyon 430 bin metreküp dolgu kütlesi.
• Göl Su Depolama Kapasitesi: Normal su kotunda 25 milyon 720 bin metreküp aktif rezervuar hacmi.
• Sulama Sahası: Aslanapa ilçe merkezi ile çevre köylere ait toplam 25 bin 530 dekar (2.553 hektar) tarım arazisi.
• İletim Altyapısı: 45 bin 170 metre uzunluğunda modern CTP ve HDPE kapalı borulu cazibeli sulama şebekesi.

Barajın sağladığı basınçlı kapalı sulama altyapısı; hububat, şeker pancarı, patates, yem bitkileri ve yağlık ayçiçeği yetiştiriciliğinde ürün rekoltesini üç kata kadar artırmıştır. Sulama mevsiminde buharlaşmayı ve iletim kayıplarını asgari seviyeye indiren bu sistem, aynı zamanda çevre havzaların yeraltı suyu seviyesinin dengelenmesinde stratejik bir ekolojik denge unsuru görevi görmektedir. İlçenin genel coğrafi yapısı, tarihi mirası ve diğer turistik durakları hakkında kapsamlı bilgi edinmek için Aslanapa Gezi ve Tarih Rehberi içeriğimize göz atabilirsiniz.

Sular Altında Kalan Köy ve Yalnız Minarenin Hikâyesi

Kureyşler Barajı'nın kamuoyunda ve doğa gezginleri arasında en çok tanınan yönü, su tutulmaya başlanmasıyla birlikte eski köy yerleşiminin sulara gömülmesidir. Baraj inşaatından önce derin bir vadinin tabanında yer alan Kureyşler Köyü, bereketli bahçeleri, asırlık kavak ağaçları, su değirmenleri ve geleneksel kerpiç taş mimarisiyle bilinen köklü bir yerleşimdi. 1844-1845 tarihli Osmanlı Temettuat defteri kayıtlarında da Aslanapa Nahiyesi'ne bağlı önemli bir ziraat ve un değirmenciliği merkezi olarak tescillenen köy, su tutma takviminin yaklaşmasıyla birlikte DSİ tarafından kamulaştırılmıştır.

Köylüler için vadi sırtlarında ve göl aynasını yüksekten gören hâkim bir tepede modern konutlardan oluşan 'Yeni Kureyşler Köyü' inşa edilmiş; hane halkı yeni yerleşkelerine nakledilmiştir. 2010'lu yılların ortasında gövde inşaatının tamamlanıp su kapağının kapatılmasıyla birlikte eski köy sokakları, taş ev kalıntıları, meyve bahçeleri ve cami binası yükselen baraj gölünün suları altında kalmıştır.

Ancak eski caminin kesme andezit taşından örülmüş mukavim minaresi, gövdesi tamamen suya gömüldüğü halde yıkılmamış ve su yüzeyinden göğe doğru yükselmeye devam etmiştir. Şanlıurfa Halfeti'deki batık camiyi andıran bu görüntü, Kureyşler Barajı'na 'Kütahya'nın batık köyü' ve 'yalnız minare' unvanını kazandırmıştır. Göl kotunun mevsimsel olarak değiştiği ilkbahar aylarında minarenin sadece şerefe ve külah kısmı suyun üzerinde kalırken, yaz sonu ve sonbaharda su seviyesinin çekilmesiyle birlikte minarenin bileziği ve cami temellerinin taş hatılları çıplak gözle izlenebilmektedir. Bu durum, gölü fotoğraf tutkunları için eşsiz bir kompozisyon alanına dönüştürmektedir.

Baraj Havzasındaki Arkeolojik Kurtarma Kazıları: Tunç Çağı'ndan Friglere

Kureyşler Baraj Gölü havzası yalnızca yakın dönemin köy hatırasını değil, binlerce yıl öncesinin köklü Anadolu medeniyetlerini de sinesinde barındırmaktadır. Baraj göl aynası altında kalacak alanlarda Kütahya Müze Müdürlüğü başkanlığında 2014-2017 yılları arasında çok disiplinli arkeolojik kurtarma kazıları gerçekleştirilmiştir:

1. Dereköy Nekropol Alanı: Kazı çalışmalarında Erken Tunç Çağı ve Demir Çağı'na tarihlenen zengin pitos (küp mezar) ve sanduka mezar buluntuları belgelenmiştir. Mezar alanlarından çıkarılan pişmiş toprak sunu kapları, bronz takılar ve seramik kap kacaklar koruma altına alınmıştır.

2. Höyüktepe ve Attepe Yerleşimleri: Bölgede Frig ve Roma dönemlerinde tarımsal yerleşimlerin kesintisiz sürdüğünü kanıtlayan mimari temeller ve günlük kullanım eşyaları kayıt altına alınmıştır.

3. Müze Envanterine Kazandırılan Eserler: Kurtarma kazılarında kurtarılan taşınabilir kültür varlıkları, Kütahya Arkeoloji Müzesi koleksiyonlarına devredilerek tescillenmiştir.

Bölgenin binlerce yıllık kadim geçmişi, Kureyşler Barajı'na yalnızca 25 kilometre mesafede yükselen ve dünyanın ilk borsa yapısına ev sahipliği yapan antik metropolle doğrudan bağlantılıdır. Havzadaki Frig ve Roma kültür katmanlarını yerinde incelemek isteyenler için Aizanoi Antik Kenti Gezi Rehberi tamamlayıcı bir rota niteliğindedir.

Kureyşler Baraj Gölü'nde Sportif Olta Balıkçılığı ve Zengin Faunası

Kureyşler Barajı, Kütahya ve çevre illerdeki amatör ve sportif olta balıkçıları için bölgenin en popüler tatlı su avlaklarından biridir. Geniş koyları, kademeli derinleşen sığ kumluk kıyıları ve bol oksijenli su yapısı, tatlı su dip ve yüzey balıkları için zengin bir besin zinciri oluşturmaktadır.

Tarım ve Orman Bakanlığı Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü ile Kütahya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü koordinesinde yürütülen 'Su Kaynaklarının Balıklandırılması Projesi' kapsamında; Akdeniz Su Ürünleri Araştırma Üretme ve Eğitim Enstitüsü tesislerinde üretilen 140 bin adet pullu sazan yavrusu Temmuz 2026'da Kureyşler Baraj Gölü sularına başarıyla bırakılmıştır. Bu periyodik balıklandırma uygulamaları göldeki popülasyonun sürdürülebilirliğini güvence altına almaktadır.

• Baskın Balık Türleri: Pullu sazan, aynalı sazan, tatlı su kefali (akbalık) ve kızılkanat.
• Avlanma Yöntemleri: Kıyıdan dip oltası, boili yemleme düzenekleri, mısır ve küspe montajları ile şamandıralı hafif takımlar yaygın olarak tercih edilmektedir.
• Av Kuralları ve Yasaklar: 5/2 Numaralı Amatör Amaçlı Su Ürünleri Avcılığını Düzenleyen Tebliğ hükümlerine göre; her yıl 15 Mart - 15 Haziran tarihleri arasında üreme mevsimi dolayısıyla sazan avcılığı tamamen yasaktır. Avlanabilir asgari boy limiti (sazan için 40 cm) ve kişi başı günlük alıkoyma miktarlarına (azami 3 adet sazan) titizlikle uyulmalıdır. Gölde bot veya motorlu tekneyle ağ atmak kesinlikle yasaktır ve denetime tabidir.

Kütahya merkezindeki Enne Barajı çevresindeki su sporları ve rekreasyon düzenlemeleriyle karşılaştırma yapmak isteyen okurlarımız Enne Barajı Tabiat Parkı Gezi Rehberi sayfamızı inceleyebilir.

Çadır Kampı, Doğa Yürüyüşü ve Manzara Fotoğrafçılığı

Kureyşler Baraj Gölü kıyıları, şehir kalabalığından ve gürültüsünden uzaklaşmak isteyenler için el değmemiş bir açık hava rekreasyon sahasıdır. Henüz ticari işletmelerin ve betonlaşmanın girmediği göl etrafında doğayla baş başa kalmak mümkündür:

• Çadır Kampı: Yeni Kureyşler Köyü'nün alt kısmında kalan güney ve güneydibi burunları, düz çimenlik zeminleriyle çadır kurulumuna elverişlidir. Alan tamamen bakir olduğu için elektrik, çeşme, WC veya duş gibi tesisler bulunmamaktadır. Kampçıların temel gıda, su ve aydınlatma ihtiyaçlarını Aslanapa ilçe merkezinden temin ederek bölgeye gelmeleri şarttır.
• Doğa Yürüyüşü (Trekking): Baraj gölünün çevresini dolaşan yaklaşık 14 kilometrelik stabilize toprak yollar ve patikalar, hafif eğimli yapısıyla orta zorlukta yürüyüş ve dağ bisikleti parkurları sunar. Bozkır kekiği kokuları eşliğinde yürürken göçmen su kuşlarını gözlemlemek mümkündür.
• Astrofotoğrafçılık ve Manzara Fotoğrafı: Işık kirliliğinden tamamen arındırılmış gökyüzü, Samanyolu ve yıldız izi fotoğrafçılığı için kusursuz bir karanlık gökyüzü parkı atmosferi oluşturur. Özellikle gün batımında turuncu gökyüzünün suya yansıması ve su üstündeki minarenin oluşturduğu silüet, uzun pozlama tutkunlarına benzersiz kareler sunar.

Ziyaretçi Rehberi: Konum ve Ulaşım Detayları

Kureyşler Barajı, Kütahya'nın güney aksında yer almakta olup ana karayolu ağlarına son derece yakın ve erişilebilir bir konumdadır.

Konum ve Yol Tarifi

• İlçe Merkezine Uzaklık: Aslanapa merkezine 8 kilometre.
• İl Merkezine Uzaklık: Kütahya merkeze 45 kilometre (yaklaşık 40 dakika sürüş mesafesi).
• Güzergâh: Kütahya il merkezinden yola çıkan sürücüler, D650 / Kütahya-Gediz yolu üzerinden Aslanapa sapağına yönelmeli; ilçe merkezine ulaştıktan sonra Kureyşler Köyü tabelalarını takip ederek asfalt ve son 2 kilometresi düzgün stabilize olan yolla göl kıyısına ulaşabilmektedir.
• Toplu Taşıma: Kütahya Çinigar Şehirlerarası Otobüs Terminali'nden Aslanapa ilçe merkezine saat başı kalkan ilçe minibüsleriyle Aslanapa'ya ulaşıldıktan sonra, Kureyşler yönüne giden yerel taşıtlar veya taksi imkânlarıyla baraj kıyısına varılabilmektedir.

Ziyaret Koşulları ve Güvenlik Uyarıları

1. Yüzme Yasağı: Baraj gölleri dip akıntıları, balçık zemin ve ani derinleşen su yapısı nedeniyle yüzmek için son derece tehlikelidir. Kureyşler Barajı'nda suya girmek kesinlikle yasaktır ve can güvenliği açısından hayati risk taşır.

2. Çevre ve Ateş Hassasiyeti: Çevrede çöp toplama konteynerleri kısıtlı olduğundan, tüm atıkların poşetlenerek yerleşim yerlerindeki çöp kutularına taşınması zorunludur. Yaz aylarında kuru ot yangınlarını önlemek amacıyla kontrolsüz yer ateşi yakılmamalı, kamp ocakları tercih edilmelidir.

Aslanapa Çevresinde Birleşik Doğa ve Tarih Rotası

Kureyşler Barajı gezisi, Kütahya'nın güney ilçelerini kapsayan günübirlik ya da hafta sonu konaklamalı zengin bir kültür ve doğa rotasına kolaylıkla entegre edilebilir:

Sabahın ilk saatlerinde Aslanapa ilçe merkezine vararak güne meşhur yöresel hamur işleri ve köy kahvaltısıyla başlayabilir; ardından Kureyşler Barajı kıyısında balık tutma, yürüyüş ve fotoğraf molası verebilirsiniz. Öğleden sonra güneybatıya devam ederek sadece 20 dakikalık sürüşle Çavdarhisar'daki Aizanoi Antik Kenti'ne geçebilir, devasa Zeus Tapınağı ve antik stadyum-tiyatro kompleksini gezebilirsiniz. Akşamüstü rotanızı doğuya çevirerek Altıntaş sınırlarında yükselen ve bölgenin modern sanayi vizyonunu temsil eden Zafer OSB sahasını ve havalimanı aksını görebilirsiniz; yatırım dinamikleri hakkında detaylı analiz için Altıntaş Zafer OSB Yatırım Rehberi makalemizi okuyabilirsiniz.

Günün finalinde Kütahya il merkezine dönerek Germiyanoğlu mirası tarihi konakların gölgesinde yöresel Kütahya mutfağının inceliklerini keşfedebilirsiniz. Bölgenin tescilli lezzetleri olan cimcik hamuru, sıkıcık çorbası ve küp kebabı hakkında ayrıntılı durak önerileri için Kütahya Yöresel Yemekleri ve Gastronomi Rehberi sayfamız zengin bir gastronomi haritası sunmaktadır. Akşam çayınızı tarihi hisarın tepesinden tüm kenti panoramik izleyerek yudumlamak isterseniz Kütahya Kalesi ve Döner Gazino rehberimizdeki pratik ipuçlarından faydalanabilirsiniz.

İlgili Rehberler

• Aizanoi Antik Kenti Gezi Rehberi